مزاج ها

مزاج ها

مزاج ها

مزاج در لغت به معنای درهم امیختن است.

در طب سنتی ایران مزاج به معنای کیفیت جدیدی است که در نتیجه درهم آمیختن ارکان اربعه با یکدیگر و فعل و انفعال آنها در یک جسم مرکب بوجود می آید.هر جسم مرکب،از ارکان اربعه با درصدهای مختلف پدید آمده است.

انواع حالات مفرد مزاج
مرطوب خشک گرم سرد

 

انواع حالات ترکیب مزاج

گرم مطلوب سرد و مطلوب گرم و خشک سرد و خشک
مرطوب و گرم مرطوب و سرد خشک و گرم خشک و سرد

 

مزاج ها

مزاج ها

 

اندامهای گرم

۱-گرمترین اندام روان است و قلب که خاستگاه آن است.

۲-خون به این دلیل که مرتب در قلب جریان میابد.

۳-کبد که شبیه خون لخته شده است به دلیل خون زیادی که در آن جریان دارد.

۴-گوشت تن، به این دلیل از جگر سردتر است که رشته های عصب سرد به آن وارد شده اند.

۵-ماهیچه به این دلیل از گوشت سردتر است که به غیر از عصب،زردپی هم وارد آن شده است.

۶-طحال که خون در آن به رنگ تیره است.

۷-کلیه، زیرا خون زیادی در آن جریان ندارد.

۸-رگهای ضرباندار که گرمای خود را از خونی که در آنها جاری است میگیرند.

۹-دسته رگ های بدون ضربان که باز گرمی آنها به دلیل خون است.

۱۰-پوست معتدل کف دست.

اندامهای خشک

۱-مو به مثابه بخار دخانیاست که بخار آن از بین رفته و تنها دود آن باقی مانده که به سختی گراییده است.

۲-استخوان اگرچه سخترین عضو بدن است ولی اگر مو و استخوان را به مقدار برابر مورد ازمایش قرار دهیم،از استخوان آب و چربی بیشتری بیرون میتراود،بنابر این از مو مرطوبتر است.

۳-عصب حرکتی سردتر و خشکتر از حد اعتدال است.

۴-عصب حرکتی سردتر از حد اعتدال است ولی خشکتر از حد اعتدال نیست و در خشکی به اعتدال نزدیکتر است.

اندامهای مرطوب

۱-رطوبت موکوس از ذات رطوبت پذیر آن است ، یعنی می تواند رطوبت را به خود جذب کند.

۲-خون دارای مقدار زیادی رطوبت است ولی در تماس با بافتها بخشی از آن را از دست می دهد.

۳-در مغذ و نخاع رطوبت زیادی جمع می شود که حاصل بالا رفتن بخارات بدن است.

۴-ریه اگرچه از کبد مرطوبتر است ولی در واقع رطوبت زاتی زیادی ندارند، رطوبتی که در آن تجمع میابد به دلیل خاصیت رطوبت پذیری آن است ولی کبد دارای رطوبت ذاتی زیادی است.

شناختن مزاجها در سالهای زندگی

سالهای زندگی انسان چهار قسمت است:

۱-سالهای رشد و نمو که از بدو تولد تا بیست سالگی است.

۲-سالهای جوانی از سی تا چهل سالگی است.

۳-سالهای میانسالی که از چهل تا شصت سالگی است.

۴-سالهای پیری که از شصت سالگی شروع می شود الی آخر عمر.

شناختن مزاجها در سالهای زندگی

۱-مزاج سالهای رشد و نو گرم و تر است.

۲-مزاج سالهای جوانی گر و خشک است.

۳-مزاج سالهای میانسالی اندک اندک رو به سردی و خشکی میرود ولی هنوز مقداری گرمی با خود دارد.

۴-مزاج سالهای پیری کاملا سرد و خشک است.

مزاج اصلی

هرکسی یک مزاج مادرزادی دارد که به آن مزاج اصلی می گویند.

مثلا اگر مزاج مادرزادی کسی سرد باشد، تا آخر عمر به سردی گرایش دارد.

وقتی در طول عمر به مرحله ای برسد که مزاج اصلی و مزاج عمر باهم یکی شود حالش بد میشود و مستعد بیماری میگردد.

مثلا فردی که مزاج اصلیش سرد است در دوران پیری که دوران مزاج سرد و خشک است دچار بیماری می شود.

مزاج اکتسابی

در طول زندگی به دلایل مختلفی مانند:

-شغل

-آب و هوای محیط زندگی

-نوع سلیقه در انتخاب غذا

-بیماریهای مادرزادی یا بیماریهای مزمن

-نوع فعالیت روزمره

-مقدار تحرک در طول روز

-شیوه زندگی

-فصل سال

-دوره زندگی و …

ممکن است بدن مزاج دیگیری به خود بگیرد به این مزاج دوم مزاج اکتسابی می گویند.

به مزاج اکتسابی مزاج عادتی هم می گویند زیرا وقتی کسی کاری را به طور مرتب و درمدت زمان طولانی انجام دهد (مانند عادت غذایی یا شغلی)به تدریج مزاج آن کار بر او غلبه می کند و به عادت بدنش تبدیل می شود.

شناخت پنج مرحله ی مزاج ها

۱-ملمس اندام

با ملمس کردن اندام بدن،از گرمی،سردی یا معتدل بودن آن باخبر می شویم.

۲-اگرگوشت اندامها سفت باشد،مزاج خشک است اگرگوشت اندامها نرم باشد مزاج تر است.

۳-اگر مقدار گوشت و پیه برابر باشد،مزاج سرد و تر است.

۴-خصوصیات ظاهری مو

الف)پرپشتی و حجیم بودن

اگر مو پرپشت و حجیم باشد مزاج گرم است

اگر مو اندک و نازک باشد مزاج سرد است

اگر مقدار مو متعادل باشد مزاج متعادل است

ب)حالت مو

اگر مو مجعد و خشک باشد،مزاج خشک است.

اگر لخت و صاف باشد مزاج مرطوب است.

اگر بینابین باشد مزاج متعادل است.

ج)رنگ مو

اگر مو سیاه باشد مزاج گرم است.

اگر سرخ رنگ باشد مزاج معتدل است

اگر سرخ مایل به بور و زرد باشد مزاج سرد است

۵-رنگ پوست

اگر پوست سرخ است مزاج گرم است.

اگر پوست سفید است مزاج سرد است.

اگر پوست تیره و گرفته است سردی غالب شده است.

اگر پوست سیاه رنگ است مزاج گرم و خشک است.

 

شناخت مزاج مغز

به مزاج مغز در اصلاح دماغ می گویند.

مغز معتدل:

سر بزرگ، گردن ستبر، سینه پهن، استخوانها و ستون فقرات محکم و قوی و در نتیجه شخص زیرک، باهوش و زود فهم است.

اگر سر کوچک باشد و گردن ستبر، سینه پهن، استخوانها و ستون فقرات محکم و قوی در نتیجه فرد باهوش نیست.

اگر سر بزرگ باشد و گردن به پایین کوچک شخص دچار عدم تعادل در مزاج و ضعف قوای جسمانی است.

مزاج ها

مزاج ها

-دماغ گرم

رنگ مو سرخ، چشمها ملتهب و قرمز، رگهای چشم متورم، اگر در آفتاب بماند دچار سردرد شدید می شود، مواد غذایی گرم برایش خوشایند نیست.

-دماغ سرد

رنگ مو سفید، رنگ صورت مایل به زردی یا سفیدی، مستعد زکام و آبریزش بینی، خواب آلودگی

-دماغ خشک

رشد سریع مو، موی چرب، حجیم و مجعد

از شادیهای کوچک لذت می برد

گذشت دارد

-دماغ تر

کند ذهن، ترشحات زیاد از چشم و بینی، خواب سنگین، در حین حرکت کند.

مزاج قلب

-قلب گرم:

نبض قوی و عمیق

تنفس قوی

حس خستگی نمی کند

اعمالش شتابزده است

شجاع است

ملمس تمام بدن گرم است

-قلب سرد:

نبض ضعیف

تنفس کوتاه

ترسو

حس خستگی دارد

ملمس تمام بدن سرد است

-قلب خشک:

نبض متعادل

مزاج متعادل

وقتی عصبانی می شود لجبازی می کند

ولی در مواقع عادی صلح طلب است

-قلب تر:

نبض نرم است

ثبات فکری ندارد

در کارهایش از این شاخه به آن شاخه می پرد

زود عصبانی میشود و زود آرام  میشود

اعضای بدنش نرم و لطیف هستند

مزاج کبد

-کبد کرم:

صفرای زیاد

خون و همه اندامها گرم است

یک نیمه بدن از دیگری پرموتر است(سمت کبد)

-کبد سرد:

بدن مرطوب است

خون و همه اندام ها سرد است

روی شکم مو ندارد

-کبد خشک:

خون غلیظ

پوست خشک

-کبد تر:

خون رقیق

عضلات نرم

مزاج ها

مزاج ها


شما می توانید با ثبت نام در سایت از برنامه کلاس های مزاج با خبر شوید